Nawigacja

Władysław Weber

Urodził się w Opalenicy, w ówczesnym powiecie Grodzisk Wielkopolski. Ukończył tamtejszą szkołę i rozpoczął pracę biurową .

W 1907 roku wraz z żoną wyjechał na Górny Śląsk. Początkowo osiedli wLublińcu jednak ostatecznie ich wybór padł na Rybnik - miasto powiatowe. Tam Władysław Weber otrzymał stanowisko referenta w administracji miejskiej. Cały czas współpracował z działającymi w mieście organizacjami polskimi. W trakcie I i II Powstania Śląskiego Weber aktywnie włączył się w prace organizacyjne. W trakcie III powstania został mianowany przez Komendę Powstańczą Tymczasowym Burmistrzem Miasta Rybnika. Po przyjęciu części Górnego Śląska do Polski Weber został burmistrzem miasta na 12-letnią kadencję. Nominację tę zatwierdziło MSW 20.06.1922, natomiast wprowadzenie przez Zarząd Miasta nastąpiło 3.07.1922 roku.Tego dnia burmistrz powitał w mieście wkraczające oddziały Wojska Polskiego. Po zakończeniu pierwszej kadencji w 1934 roku Weber został ponownie wybrany na stanowisko burmistrza miasta. Władysław Weber został zapamiętany przez potomnych jako wspaniały gospodarz miasta. Za jego rządów Rybnik z małej zaniedbanej mieściny stał się miastem o zupełnie innym obliczu. Powstały między innymi nowe ulice, dworzec kolejowy, nowy ratusz, gmach PCK, nowe budynki szkolne, otwarto kąpielisko. Planowana była budowa teatru, rozpoczęto budowę stadionu sportowego. Niestety te plany przekreśliła wojna.Oczkiem w głowie burmistrza był estetyczny wygląd miasta. W miejscu nieużytków tworzył zieleńce i skwery, zakładał parki. W latach 30-tych Rybnik w ogólnopolskim konkursie o "tytuł miasta kwiatów i ogrodów" zdobył drugie miejscepo Poznaniu. Podczas okupacji Weber ukrywał się początkowo w Krakowie później w Warszawie gdzie uczestniczył  w powstaniu. Po upadku Powstania Warszawskiego trafił do obozu przejściowego w Pruszkowie. Po wojnie wrócił na Górny Śląsk do Katowic. 9.03.1945 roku gen. Ziętek powierzył Weberowi pełnienie obowiązków Tymczasowego Burmistrza Rybnika. Po powrocie do zniszczonego wojną miasta\ starał się przywrócić jego przedwojenny wygląd. Burmistrz odszedł na emeryturę 1.07.1950 roku. Przez kilka lat pełnił kierownictwo w oddziale powiatowym PCK  w Rybniku, z którym był związany od 1922 roku. Pełnił tę funkcję do 31.07.1955 roku.Zmarł po dłuższej chorobie 26.12.1961 roku. Spoczął na rybnickim cmentarzu.

 

WŁADYSŁAW WEBER

WE WSPOMNIENIACH RYBNICZAN

 

      Burmistrz był średniego wzrostu, zawsze elegancko ubrany w ciemny garnitur z dłuższą marynarką przypominającą tużurek, elegancki ciemnoszary krawat, zawsze był starannie uczesany z przedziałkiem na środku głowy. Z domu nie ruszał się bez obowiązkowego kapelusza i laseczki. Był uprzejmy, dystyngowany, i pełen powagi. Potrafił się uśmiechnąć przy powitaniu, czy akceptując czyjąś trafną decyzje ale nigdy nie śmiał się "całą gębą".

Był wstrzemięźliwy w słowach - każda decyzja była głęboko przemyślana. Biorąc udział w posiedzeniach Rady, które odbywały się raz w miesiącu, zasiadał obok przewodniczącego na specjalnie przygotowanym duży fotelu z herbem miasta i wsłuchiwał się w głosy radnych. Sam podsuwał tematy radnym, by poznać ich opinię przed podjęciem ostatecznej decyzji. W stosunku do podwładnych był bardzo grzeczny, ale i wymagający. Nikogo ostro nie strofował. Pracowitości konsekwencja to cechy, które podkreślają wszyscy znający burmistrza Webera. Na początku tygodnia często rozpoczynał pracę o godzinie 6.00 obchodem swojego ukochanego miasta.Trasa wiodła od ulicy Grażyńskiego (obecnie Miejskiej) poprzez Hallera, Smolną, Kościuszki, Rynek, Pocztową aż do Urzędu. Kontrolował drogi, chodniki, przyglądał się elewacjom budynków, jednym słowem sprawdzał ład i porządek. Swoje uwagi przekazywał ludziom odpowiedzialnym za porządek w mieście i wyznaczał termin wykonania konkretnych zadań - zazwyczaj do końca tygodnia. W następnym tygodniu osobiście sprawdzał wykonanie swoich poleceń.

W sprawach porządku był wręcz pedantyczny. Dbał nie tylko o ulice i chodniki, elewacje domów i chodniki. Zakochany w swoim mieście upiększał je zielenią, zakładał parki i skwery- ukwiecenie miasta było jego oczkiem w głowie. Z jego inicjatywy organizowane były konkursy na najładniej ukwiecone balkony, okna i obejścia domowe, a najładniejsze dostawały nagrody pieniężne. Dzięki tym inicjatywom Rybnik został uznany za drugie po Poznaniu najczystsze i najbardziej ukwiecone miasto w Polsce. Oprócz przykładnej pracowitości Władysław Weber posiadał dar umiejętnego współżycia z mniejszościami narodowymi i religijnymi. Zjednywało mu to szacunek i uznanie rybnickiej społeczności. Burmistrza znali wszyscy: młodzi i starzy. Idącemu ulicą ciągle się kłaniano, dlategoteż, chyba dla wygody, często można było go spotkać z kapeluszem w ręku - co na ówczesne czasy było czymś nowym, gdyż elegancki pan musiał mieć kapelusz na głowie.

 

Na podstawie wspomnień A.Defitowskiego,J.Biegiesza,E.Piełki i A.Frosa

 

WŁADYSŁAW WEBER – BURMISTRZ RYBNIKA

(NA PODST. MATERIAŁÓW WANDY KORASZEWSKIEJ)

 

Władysław Weber urodził się 25. maja 1882 r. w Opalenicy (Poznańskie) w rodzinie rzemieślniczej jako syn Sylwestra i Heleny ze Stankowskich.

Po ukończeniu miejscowej szkoły kształcił się na kursach samorządowych z praktyką w Opalenicy i Grodzisku Wlkp. W roku 1907 przeniósł się na Górny Śląsk. Po krótkim okresie pracy w Lublińcu otrzymał pracę referenta w samorządzie miejskim w Rybniku.

Po I wojnie światowej brał udział w pracach plebiscytowych i przygotowaniach do powstań śląskich. W III powstaniu śląskim został przez komendę powstańczą pow. Rybnickiego wyznaczony do pełnienia funkcji burmistrza Rybnika.

W 1922 roku został przez Radę Miejską wybrany na burmistrza Rybnika na okres 12 lat. Weber z energią i zapałem przystąpił do organizowania administracji polskiej w mieście. Zniknęły wszelkie napisy niemieckie, a ulice otrzymały polskie nazwy, takie jak Sobieskiego, Reja, Kościuszki, 3 Maja. Szczególną opieką otoczył szkolnictwo, zdając sobie sprawę z jego doniosłej roli. Ponieważ brak było pedagogów (zwłaszcza w szkołach dla dziewcząt), sprowadził ss. Urszulanki, które zajęły się kształceniem dziewcząt w duchu polskim, zyskując sobie duże uznanie w mieście i okolicy, skąd dojeżdżały uczennice do prowadzonego przez nie gimnazjum i seminarium nauczycielskiego. Z inicjatywy Webera zorganizowano kursy repolonizacyjne dla starszej młodzieży i dorosłych, na których razem z nauczycielami gimnazjum męskiego wykładali oo. Misjonarze, którzy osiedlili się w Rybniku. Dzięki zapałowi Burmistrza i jego pracy Rybnik stał się w okresie międzywojennym z małej, zaniedbanej mieściny kwitnącym miastem. Miasto zyskało nowy dworzec, okazały gmach ratusza, nowoczesny budynek Komunalnej Kasy Oszczędności, dom Polskiego Czerwonego Krzyża, funkcjonalne budynki szkolne. Odnowiono Stary Ratusz, a Straż Pożarna otrzymała nowoczesny sprzęt. Powstały liczne zieleńce i skwery. Weber cieszył się dużą popularnością wśród obywateli. W efekcie tych dokonań Rada Miejska w 1934 roku wybrała ponownie W. Webera na burmistrza na kolejnych 12 lat.

W okresie kryzysu gospodarczego dbał Burmistrz o los bezrobotnych i ich rodzin, organizując dla nich dorywcze roboty publiczne  z funduszów miejskich, tanie posiłki i kuchnie mleczną dla dzieci. Pomoc chorym i potrzebującym pomocy zapewniał przy pomocy PCK, w którym był prezesem Zarządu Powiatowego. Dzięki Weberowi na Placu Wolności powstał dworzec autobusowy, kąpielisko przy ulicy Rudzkiej (do którego sprowadzono wiślany piasek), przy ulicy Jankowickiej – nowe targowisko, przyłączył do miasta Ligotę. Również ruch kulturalny mógł liczyć na poparcie Burmistrza (biblioteki, chóry, Szkoła Muzyczna Braci Szafranków).

1 września 1939 roku W. Weber zmuszony został do opuszczenia miasta, tuż przed wkraczającymi wojskami hitlerowskimi. Początkowo ukrywał się w Krakowie, później przeniósł się do Warszawy. Po upadku powstania warszawskiego został przez Niemców wywieziony do obozu w Pruszkowie. Po wyzwoleniu Rybnika wrócił do miasta i podjął obowiązki burmistrza. 1 lipca 1950 roku przeszedł na emeryturę.

Zmarł 26 grudnia 1961 roku, został pochowany na cmentarzu w Rybniku.

CIEKAWOSTKI

- 1996 rok był rokiem pamięci Władysława Webera
- w Rybniku są dwie ulice Władysława Webera
- za czasów Burmistrza sprowadzily się do naszgo miasta siostry urszulanki, powstała Szkoła Muzyczna
- Burmistrz był wielbicielem teatru, dlatego sprowadzał do miasta grupy teatralne m.in występował w naszym mieście Adolf Dymsza wspaniały aktor miedzywojenny
- Weber był najdłużej rządzącym burmistrzem w okresie dwudziestolecia miedzywojennego

KONFERECJA NAUKOWA "WŁADYSŁAW WEBER - BENE MERITUS"

25 maja 2012 z okazji 130 rocznicy urodzin Władysława Webera odbyła się konferencja naukowa "Władysław Weber - bene meritus" organizowna przez Gimnazjum nr 5 im. W. Webera w Rybniku przy współudziale Muzeum w Rybniku, IPN w Katowicach, Domu Kultury w Rybniku-Boguszowicach oraz RODNiIP WOM w Rybniku.

Konferencja cieszyła się dużym zainteresowaniem przybyłych gości, nauczycieli okolicznych szkół oraz młodzieży. Wśród gości obecni byli wnuczka Władysława Webera - prof. dr hab.n.med. Bronisława Koraszewska - Matuszewska z mężem i synem oraz władze miasta Rybnika z pania Prezydent Joanną Kryszczyszyn na czele oraz dyrekcja Kuratorium Oświaty w Katowicach delegatury w Rybniku.

Podczas konferencji prelekcje wygłosili miedzy innymi : dr Bogdan Kloch - dyrektor Muzeum w Rybniku, dr Dawid Keller (Muzeum w Rybniku), dr Adam Dziuba (IPN Katowice), mgr Krystyna Kiereta oraz mgr Gabriela Chraboł. Konferencji towarzyszyły:

  • "Rybnik oczyma młodych" - wystawa prac konkursowych
  • "Władysław Weber - bene meritus" - wystawa przygotowana przez Gimnazjum nr 5
  • warsztaty dla nauczycieli "Korzenie i skrzydła w pracy dydaktyczno-wychowawczej - stymulowanie kreatywności w edukacji regionalnej" prowadzone przez pracowników WOM Rybnik oraz Prezesa Stowarzyszenia Korzenie.pl mgr Marię Stachowicz - Polak

 

 

 

Aktualności

Kontakt

  • Gimnazjum nr 5 im. Władysława Webera w Rybniku
    ul. Żurawia 8
    44-253 Rybnik
  • (+32) 42 20 220

Galeria zdjęć